Dit blijkt uit het RADAR/SMOR rapport `Gevallen en gevoelens van discriminatie onder de Marokkaanse Rotterdammers', dat donderdag 7 juni door professor Godfried Engbersen wordt aangeboden aan wethouder Orhan Kaya. RADAR sprak in het afgelopen half jaar ruim 650 Marokkaanse Rotterdammers over twee typen ervaringen met discriminatie. De geobjectiveerde ervaringen worden in het rapport weergegeven als `gevallen' van discriminatie, de subjectieve ervaringen als `gevoelens' van discriminatie. Omdat de informatie uitsluitend berust op de rapportage van de betrokkenen, kan in geen van de gevallen of gevoelens discriminatie (juridisch) worden bewezen of vastgesteld. Evenmin kan eenduidig worden geconstateerd dat er geen discriminatie plaatsvond.

Veel arbeidsmarktdiscriminatie
De onderzoekers tekenden ruim 150 concrete gevallen van discriminatie op. Verreweg de meeste gevallen hebben betrekking op situaties op de arbeidsmarkt. Tijdens sollicitaties worden bijvoorbeeld niet relevante vragen gesteld over levens- of politieke overtuiging, ook al gaat het bij wijze van spreken over een bijbaantje als vakkenvuller. Of een Marokkaanse loodgieter wordt door een klant pas binnengelaten nadat de vrouw des huizes met zijn baas heeft gebeld. Op enige afstand volgen gevallen van discriminatie in de openbare ruimte, intimidatie en bedreiging op straat, huisvesting die nauwelijks bereikbaar is, het onderwijs dat door kledingeisen meiden met hoofddoek buitensluit en contacten met de politie die te pas en te onpas mensen wegsturen vanwege samenscholingsverboden.

Vooral vrouwen en jongeren de dupe
Vooral vrouwen en jongeren doen verslag van discriminatie. Vrouwen krijgen vooral moeilijker toegang tot scholen, stages en/of werkplekken vanwege het dragen van een hoofddoek. Door dat kledingstuk zijn ze ook een makkelijk herkenbaar onderwerp van belediging of bedreiging op straat. Juist voor jongeren, die de taal spreken, een opleiding volgen en over stage- en werkervaring beschikken, is het bijzonder wrang als hun individuele kwaliteiten het afleggen tegen negatieve beeldvorming over de hele groep. De zogeheten integratieparadox - dat vooral de goed geïntegreerde Marokkaanse Rotterdammers zich bij afwijzing het sterkst gediscrimineerd voelen - is zeker van toepassing op hen.

Gradaties in ernst
Marokkaanse Rotterdammers brengen gradaties aan in de ernst van de discriminatie-ervaringen. Mogelijke financiële en emotionele gevolgen zijn hierin maatgevend. Discriminatie die de intellectuele ontwikkeling en de economische zelfstandigheid aantast wordt als kwalijker ervaren dan bijvoorbeeld discriminatie in de vrije tijd. De ernst wordt daarnaast bepaald door de vraag wie er discrimineert. Discriminatie door een overheid wordt veel hoger opgenomen dan ongelijke behandeling of uitsluiting door een individuele burger. De overheid wordt dit ook zwaarder aangerekend omdat Marokkaanse Rotterdammers juist actief optreden van diezelfde overheid tegen discriminatie verwachten.

Marokkaanse Rotterdammers voelen zich ook onbeschermd tegen discriminatie omdat die vaak ongrijpbaar is en lastig te bewijzen. Daarbij beschikken zij over onvoldoende kennis over hoe discriminatie aan te pakken en is het vertrouwen in formele instanties niet groot. Discriminatie zit volgens hen in grote en kleine dingen. Soms uit het zich in rauwe confrontaties met afwijzingen of geweld als gevolg van discriminatie. Maar het is ook de dagelijkse confrontatie met denigrerende blikken en opmerkingen van mensen, negatieve berichtgeving en een scherp publiek en politiek klimaat. Zij constateren dat discriminatie weliswaar bij wet is verboden, maar in de praktijk doorgaans straffeloos blijft.

Incasseren, nuanceren en calculeren
Deze dagelijkse realiteit leidt beperkt tot slachtoffergedrag onder Marokkaanse Rotterdammers. Vaker meten zij zich een houding aan die discriminatie-ervaringen relativeert. Zij wijten discriminatie vooral aan onwetendheid. Om te voorkomen dat ze daar de dupe van worden, solliciteren sommige Marokkaanse Rotterdammers heel gericht bij ondernemers uit eigen etnische kring of andere werkgevers die onder Marokkaanse Rotterdammers een goede reputatie hebben. Op dezelfde manier mijden jonge moslima´s scholen die moeilijk doen over een hoofddoek. Zij optimaliseren hun positie door de kans op discriminatie te minimaliseren. De vermijding van al dan niet veronderstelde discriminatie leidt zo al snel tot versterkte segregatie.

nieuws

Sociale cohesie

Discriminatie